«مەملەكەت باسشىسى مەملەكەتتىك تىلدە كونتەنت ازىرلەيتىن نەيروجەلىنى دامىتۋعا اسا زور ءمان بەرىپ, وسى سالالاردى دامىتۋعا باسا نازار اۋدارىپ وتىر. جاساندى ينتەللەكت باعدارلامالارىنىڭ 2024-2029-جىلدارعا ارنالعان مەملەكەتتىك دامۋ ستراتەگياسى قابىلداندى. رەكتورىمىز جانسەيىت قانسەيىت ۇلىنىڭ تىكەلەي باسشىلىعىمەن فارابي ۋنيۆەرسيتەتىندەگى ءبىلىم بەرۋ مەن ماماندار دايارلاۋ ىسىندە جاساندى ينتەللەكتىنىڭ قولدانىس اياسىن كەڭەيتۋ باسىم باعىتتىڭ بىرىنە اينالىپ وتىر. بۇل ورايدا فارابي ۋنيۆەرسيتەتىندە ورتا ازياداعى ەڭ قۋاتتى سۋپەركومپيۋتەر ورناتىلدى. ونىڭ يگىلىگىن ستۋدەنتتەر مەن جاس عالىمدار كورىپ, ءوز تاجىريبەسى مەن عىلىمي ىزدەنىسىن جاسايدى. ال جۋرناليستيكا فاكۋلتەتىنىڭ ماگيسترانتتارى نەيروجەلى ارقىلى جاساپ شىققان العاشقى قازاق تىلىندەگى «AI-Tamyz» گازەتى وسى باعىتتاعى يگى باستامانىڭ ءبىرى عانا», – دەيدى شىعارماشىلىق توپ جەتەكشىسى, جۋرناليستيكا فاكۋلتەتى دەكانى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى قانات اۋەسباي.
«AI-Tamyz» – كونۆەرگەنتتى, ينكليۋزيۆتى گازەت. باسىلىمنىڭ تسيفرلىق, اۋديوماتىندىك, بەينەكونتەنتتىك نۇسقالارى قوسا شىعىپ وتىر. باستى ەرەكشەلىگى – گازەتتىڭ بارلىق ماتەريالى جاسامپاز زەردەگە تاپسىرما بەرىپ, گەنەراتسيالاۋ ارقىلى جاسالدى. گازەت ماتەريالدارى, سۋرەتتەر مەن بەينەكونتەنت, ءاۋديوماتىن – بارلىعى دا ءتۇرلى نەيروجەلى باعدارلاماسىن قولدانۋ ارقىلى ازىرلەنىپ وتىر. ينكليۋزيۆتى اتالعان سەبەبى, قوعامنىڭ «مۇمكىندىگى ەرەكشە» وكىلدەرى ءۇشىن گازەتپەن تانىسۋعا ارنايى جاعداي جاسالدى. ماسەلەن, كورۋ قابىلەتى تومەن جاندار گازەتتەگى ماقالالاردىڭ اۋديونۇسقاسىن تىڭداي الادى. ول ءۇشىن ءار ماقالا ءۇشىن QR-كود ورنالاستىرىلدى. كود كورۋ قابىلەتى تومەن ادامدارعا وڭاي تابىلۋى ءۇشىن گازەتتىڭ ءار بەتىنىڭ استىڭعى وڭ جاق بولىگىندە بەرىلدى.
«AI-Tamyz» اتاۋىنىڭ بىرنەشە تۇسىندىرمەسى بار. AI – اعىلشىنشا «اrtificial intelligence» – «جاساندى ينتەللەكت» دەگەندى بىلدىرەدى. «Ai» جانە «Tamyz» سوزىمەن بىرىگىم دىبىستالۋى جاعىنان «ايتامىز» ەتىستىگىن ءبىلدىرىپ تۇر. ول عىلىم مەن بىلىمدە, كۇندەلىكتى ومىردە بولىپ جاتقان وزەكتى وقيعالار مەن ماسەلەلەردى ايتامىز دەگەندى مەڭزەپ تۇر. ونىڭ ۇستىنە, تامىز ايى جەمىس-جيدەك پەن كوكونىستىڭ مول ءونىم بەرەتىن ايى ەكەنى بەلگىلى. سول سەبەپتى بۇل باسىلىمنىڭ ەلگە بەرەر ءونىمى كوپ بولسىن دەگەن ىزگى نيەتپەن قويىلدى. ءبىر جاىنان كوركەمدىك ادەبي تۇرعىدان ء«اي, مايىن تامىزىپ ايتادى ەكەنسىڭ» دەگەن ءسوز تىركەسىمەن دە قيسىندى ۇيلەسىپ تۇر. ايتار اڭگىمەنى كوركەم, ادەمى, ەرەكشە جەتكىزۋدى قازاقي تانىمدا وسىنداي تۇراقتى ءسوز تىركەسىمەن كەلتىردىك», – دەيدى گازەتتى شىعارۋشىلار.
«گازەتتى جاساپ شىعارۋ يدەياسى كەزدەيسوق سەمينار ساباقتىڭ بىرىندە تۋدى. Data-جۋرناليستيكا ءپانى بويىنشا كەزەكتى سەمينار ساباعى ءوتىپ جاتقان. دارىسكەرىمىز قانات اۋەسباي ۇلى يتاليادا جاساندى ينتەللەكت كومەگىمەن جاسالعان تۇڭعىش گازەتتىڭ شىققانى تۋرالى اقپاراتتى تالقىلاۋدى ۇسىندى. ىزىنشە «وسىنداي گازەتتى نەگە قازاق تىلىندە ءوزىمىز جاساماسقا؟!» - دەگەن وي تاستادى. وسىلايشا ءبىز توبىمىزبەن بىرلەسىپ, نەيروجەلى ارقىلى جاسالعان قازاق تىلىندەگى تۇڭعىش گازەتتى جاساپ شىعۋعا بەكىندىك. البەتتە تولىقتاي جاساندى ينتەللەكت كومەگىمەن جاساپ شىعۋ وڭاي بولعان جوق. ويتكەنى, بۇگىندە جاسامپاز زەردەدە قازاق ءتىلىنىڭ تولىق مۇمكىندىگى قولدانىلمايتىنى كەدەرگى بولدى. دەگەنمەن ىجداھاتتىلىق تانىتىپ, ايتقانىمىزدان قايتپادىق. ساپالى ماقالا, قاجەتتى سۋرەت پەن بەينەنى گەنەراتسيالاۋ ءۇشىن ونداعان جي باعدارلامالارىن سىناقتان وتكىزىپ, جۇزدەگەن تاپسىرما بەرىپ, دىتتەگەنىمىزگە اقىرى جەتتىك. قازىردە جي سالاسىندا قازاق ءتىلىنىڭ قولدانىس اياسى كەڭەيىپ كەلە جاتىر. سوندىقتان الداعى ۋاقىتتا ءبىزدىڭ جاساپ جاتقان دۇنيەمىز قازىرگىدەن دە ساپالى ءارى جىلدام, وڭاي جاسالاتىن بولادى», – دەيدى گازەتتىڭ باس رەداكتورى, «حالىقارالىق جۋرناليستيكا» ماماندىعىنىڭ 1-كۋرس ماگيسترانتى نۇر-التاي ومىرزاق.
«گازەتتى جاساۋ بارىسىندا ءتۇرلى نەيروجەلى باعدارلاماسىن تاجىريبە جۇزىندە بايقاپ كوردىك. ماتىندەردى «ChatGPT, GEMINI» سەكىلدى باعدارلامالار ارقىلى گەنەراتسيالادىق. بۇل باعىتتا ءبىز الداعى ۋاقىتتا ۋنيۆەرسيتەتىمىزدىڭ IT-فاكۋلتەتىنىڭ باعدارلامالاۋ ماماندىعىندا وقيتىن ستۋدەنتتەرىمەن تىعىز ىنتىماقتاسا جۇمىس ىستەمەكپىز. بۇدان بىلاي قازاق تىلىندە ء«ماتىن-اۋديو-بەينە» فورماتىندا باعدارلامالار ازىرلەۋدى كوزدەپ وتىرمىز. «AI-Tamyz» گازەتىندەگى ماقالالاردى سونداي-اق, «WhisperAI, MicMonster , Text to Speech» سياقتى جي باعدارلامالارىن قولدانىپ, جاسادىق» – دەيدى گازەتتىڭ شىعارىلىمىنا جاۋاپتى رەداكتور, ماگيسترانت ايشات ناقا.
«گازەت جاساۋداعى ماڭىزدى دۇنيەنىڭ ءبىرى – ماتىنگە ساي بەينەكونتەنت جاساۋ بولدى. ءبىز ول ءۇشىن «سanvaAI, DALLE, MidJorney» سياقتى جي باعدارلامالارىن قولداندىق. سونداي-اق, نەيروجەلىنىڭ شىعارماشىلىق تۇرعىسىنداعى قابىلەتىن سىناپ, وعان ازىلدەر, شىتىرمان وقيعالى اڭگىمە مەن ولەڭ جازدىرىپ كوردىك. ال قاجەتتى دىبىس پەن اۋەندەردى جازۋعا «SunoAI» باعدارلاماسىن قولداندىق» – دەدى كونتەنت گەنەراتسيالاعان ماگيسترانت جۇمابەك موتان.
«بۇل باسىلىمدى جاساپ شىعارۋدا گازەتتىڭ بارلىق ديزاينى مەن ماكەتىن قۇراستىرىپ, وعان قاجەتتى ماقالالاردى جيناستىرىپ, قۇراستىرىپ شىعۋ بولدى. ول ءۇشىن ءبىز «سanvaAI» باعدارلاماسىنىڭ دايىن شابلوندارىن جەتىلدىرىپ, گازەتتى تولىقتاي سول پلاتفورمادا جاساپ شىقتىق. باستاپقىدا گازەتتى ايىنا ءبىر رەت, اپتاسىنا ءبىر رەت شىعارىپ تۇرۋدى كوزدەپ وتىرمىز. باسىلىم ۋنيۆەرسيتەتىمىزدىڭ بارلىق ءبىلىم الۋشىسى مەن وقىتۋشىلارى جانە وزگە دە عىلىم سالاسىنداعى ىزدەنىمپاز جاندارعا ارنالعان», – دەيدى گازەتتى جيناپ, قۇراستىرعان ماگيسترانت اياگوز قابىلعايىم.
